آموزش طرز تهیه انواع قهوه در خانه ؛ از اسپرسو تا قهوه فرانسه

اگر از طرفداران قهوه هستید و همیشه دوست داشتید طعم یک فنجان قهوه حرفه‌ای را در خانه تجربه کنید، این مقاله دقیقاً برای شماست. تهیه قهوه فقط به کافه رفتن ختم نمی‌شود؛ با کمی آشنایی با روش‌های مختلف و ابزارهای ساده، می‌توانید انواع قهوه مثل اسپرسو، فرانسه، ترک، لاته و کاپوچینو را با کیفیت عالی در خانه آماده کنید.

در این راهنمای جامع، قدم‌به‌قدم با شما همراه هستیم تا طرز تهیه محبوب‌ترین قهوه‌ها را یاد بگیرید و از عطر و طعم آن‌ها در خانه لذت ببرید. این مقاله توسط ری‌ویستا، مجله خبری آنلاین، تهیه شده؛ جایی که همیشه می‌توانید تازه‌ترین مطالب آموزشی، سبک زندگی و نوشیدنی‌های روز دنیا را دنبال کنید.

مواد و وسایل لازم برای تهیه قهوه در خانه

برای تهیه انواع قهوه در خانه، لازم نیست تجهیزات خیلی پیشرفته داشته باشید، اما شناخت مواد اولیه و ابزارهای مناسب باعث می‌شود قهوه‌ای با کیفیت‌تر و حرفه‌ای‌تر درست کنید. در ادامه، مواد و وسایل پایه‌ای و ضروری برای دم کردن قهوه در خانه را معرفی می‌کنیم:

مواد لازم:

• پودر قهوه (براساس نوع قهوه: اسپرسو، فرانسه، ترک، عربیکا یا روبوستا)
• آب تصفیه‌شده (برای حفظ طعم قهوه و جلوگیری از رسوب دستگاه‌ها)
• شیر (در صورت تهیه قهوه‌هایی مانند لاته، کاپوچینو یا ماکیاتو)
• شکر یا شیرین‌کننده دلخواه (اختیاری)
• ادویه‌ها یا طعم‌دهنده‌ها مانند دارچین، هل، وانیل یا شکلات (در صورت تمایل)

وسایل مورد نیاز:

• دستگاه اسپرسوساز (برای اسپرسو، لاته، کاپوچینو)
• فرنچ پرس (French Press) برای قهوه فرانسه یا قهوه پرس شده
• قهوه‌جوش (جزوه) برای قهوه ترک
• موکاپات (Moka Pot) برای اسپرسو ساز روگازی
• آسیاب قهوه (برای تازه آسیاب کردن دانه‌ها، در صورت تهیه قهوه دانه‌دار)
• فیلتر کاغذی یا دائمی (در روش‌هایی مثل پور اور یا قهوه‌ساز قطره‌ای)
• کف‌ساز شیر یا فرنچ پرس برای کف دادن شیر (در تهیه کاپوچینو و لاته)
• ترازو و پیمانه (برای دقت در اندازه‌گیری پودر قهوه و آب)
• کتری گردن‌قویی (مخصوص تهیه قهوه دمی مانند V60)

با این مواد و ابزارها می‌توانید طیف متنوعی از قهوه‌ها را در خانه تهیه کرده و از طعم‌های متفاوت آن‌ها لذت ببرید.

طرز تهیه اسپرسو در خانه با موکاپات

تهیه اسپرسو در خانه با موکاپات (Moka Pot) یکی از ساده‌ترین و در عین حال خوش‌طعم‌ترین روش‌ها برای دم کردن قهوه قوی و غلیظ است. موکاپات که به “اسپرسوساز روگازی” هم معروف است، به شما اجازه می‌دهد بدون دستگاه اسپرسوساز برقی، انواع قهوه اسپرسو تهیه کنید.

مواد لازم:

• آب تصفیه‌شده
• پودر قهوه اسپرسو (آسیاب ریز ولی نه خیلی نرم)

وسایل مورد نیاز:

• موکاپات (ترجیحاً ۳ کاپ یا ۶ کاپ بسته به تعداد نفرات)
• قاشق یا پیمانه قهوه
• اجاق گاز

مراحل تهیه اسپرسو با موکاپات:

1. مخزن آب را پر کنید
   قسمت پایینی موکاپات را تا زیر سوپاپ (علامت روی بدنه) با آب سرد و تصفیه‌شده پر کنید. از پر کردن بیش از حد خودداری کنید چون ممکن است فشار بیش از حد وارد شود.
2. سبد قهوه را پر کنید
   سبد فیلتر را داخل موکاپات قرار دهید و آن را با پودر قهوه مخصوص اسپرسو پر کنید. سطح قهوه را صاف کنید اما فشرده نکنید (برخلاف تمپ کردن در دستگاه اسپرسوساز).
3. موکاپات را ببندید
   قسمت بالایی موکاپات را محکم روی قسمت پایینی ببندید.
4. روی شعله ملایم قرار دهید
   موکاپات را روی حرارت ملایم اجاق گاز بگذارید. آب موجود در مخزن تحت فشار بخار بالا می‌آید و از میان پودر قهوه عبور کرده و عصاره را در مخزن بالایی جمع می‌کند.
5. زمان پایان را تشخیص دهید
   وقتی صدای خاص “فوت کردن” یا قل‌قل شنیدید و دیگر قهوه‌ای بالا نیامد، یعنی اسپرسوی شما آماده است.
6. سرو کنید
   موکاپات را از روی حرارت بردارید و قهوه را داخل فنجان بریزید. اگر طعم آن برایتان غلیظ است، می‌توانید کمی آب جوش یا شیر به آن اضافه کنید.

نکته مهم:

بعد از هر بار استفاده، موکاپات را خوب بشویید ولی از شوینده قوی استفاده نکنید. طعم قهوه به مرور در فلز جذب می‌شود و باعث بهتر شدن طعم در دفعات بعد می‌گردد.

طرز تهیه قهوه فرانسه با فرنچ پرس

تهیه انواع قهوه فرانسه با فرنچ پرس (French Press) یکی از محبوب‌ترین و ساده‌ترین روش‌های دم‌آوری قهوه در خانه است. این روش به شما اجازه می‌دهد طعم کامل و واقعی دانه‌های قهوه را با بافتی نرم و غلیظ تجربه کنید، بدون نیاز به دستگاه‌های پیچیده.

مواد لازم:

• قهوه آسیاب شده با بافت درشت (مخصوص فرنچ پرس)
• آب جوشیده ولی کمی خنک‌شده (حدود ۹۲ تا ۹۶ درجه سانتی‌گراد)

وسایل مورد نیاز:

• فرنچ پرس (French Press)
• ترازو یا قاشق اندازه‌گیری
• کتری یا وسیله‌ای برای جوشاندن آب

نسبت قهوه به آب:

برای یک فنجان استاندارد (حدود ۲۵۰ میلی‌لیتر)، از حدود ۱۵ گرم قهوه (۲ قاشق غذاخوری سرصاف) استفاده کنید. می‌توانید بر اساس ذائقه‌تان این مقدار را کم یا زیاد کنید.

مراحل تهیه:

سرو و لذت بردن
انواع قهوه را بلافاصله در فنجان بریزید و نوش جان کنید. اگر آن را در فرنچ پرس نگه دارید، تلخ خواهد شد چون هنوز در تماس با پودر قهوه است.

آسیاب قهوه
اگر از دانه قهوه استفاده می‌کنید، آن را درشت آسیاب کنید. اگر خیلی ریز باشد، ممکن است از فیلتر فرنچ پرس عبور کند و قهوه‌تان گِلی شود.

ریختن قهوه در فرنچ پرس
پودر قهوه را داخل فرنچ پرس بریزید.

اضافه کردن آب
مقدار مورد نیاز آب (در دمای حدود ۹۵ درجه) را به آرامی روی قهوه بریزید. ابتدا کمی آب بریزید تا قهوه مرطوب شود، حدود ۳۰ ثانیه صبر کنید (برای مرحله‌ی “بلوم” یا شکوفه‌زدن قهوه)، سپس بقیه آب را اضافه کنید.

هم بزنید و در را بگذارید
با یک قاشق چوبی یا پلاستیکی به آرامی هم بزنید تا تمام ذرات قهوه با آب در تماس باشند. سپس در فرنچ پرس را بگذارید، ولی فیلتر را هنوز پایین ندهید.

منتظر بمانید
حدود ۴ دقیقه صبر کنید تا قهوه دم بکشد. این زمان بسته به ذائقه می‌تواند کمی کمتر یا بیشتر باشد.

پرس کردن
با فشار یکنواخت و آرام، پیستون فرنچ پرس را تا انتها پایین ببرید.

طرز تهیه قهوه ترک روی گاز

قهوه ترک یکی از سنتی‌ترین و خوش‌عطرترین روش‌های تهیه قهوه است که به‌سادگی و با وسایل کم در خانه و روی گاز تهیه می‌شود. این روش علاوه بر طعم خاص، به‌دلیل کف و غلظت منحصربه‌فردش در میان علاقه‌مندان قهوه بسیار محبوب است.

مواد لازم:

• ۱ قاشق مرباخوری پُر قهوه ترک (برای هر فنجان)
• ۱ فنجان آب سرد (ترجیحاً تصفیه‌شده)
• شکر (در صورت دلخواه، بسته به میزان شیرینی)
• هل یا دارچین (اختیاری)

وسایل لازم:

• جذوه (قهوه‌جوش مخصوص قهوه ترک)
• قاشق کوچک
• گاز

طرز تهیه:

سرو و نوش جان
قهوه ترک باید با کف خوب و بدون هم‌زدن در فنجان ریخته شود. معمولاً با یک لیوان آب و گاهی شیرینی کوچک سرو می‌شود.

ریختن مواد در جذوه
آب سرد را در جذوه بریزید. سپس قهوه ترک را اضافه کنید. اگر شیرینی دوست دارید، در همین مرحله شکر را هم اضافه کنید (برای هر فنجان: بدون شکر، کمی شیرین، متوسط یا زیاد شیرین). در صورت تمایل می‌توانید کمی هل یا دارچین هم اضافه کنید.

مخلوط کردن
با قاشق، مواد را کاملاً هم بزنید تا قهوه در آب حل شود. بعد از این مرحله دیگر هم نزنید.

گذاشتن روی حرارت ملایم
جذوه را روی شعله ملایم گاز بگذارید. صبور باشید؛ حرارت بالا باعث می‌شود قهوه سریع بجوشد و کف نکند.

ایجاد کف و نزدیک شدن به جوش
وقتی کف قهوه بالا آمد (قبل از جوشیدن)، جذوه را از روی گاز بردارید. کف را با قاشق در فنجان بریزید.

مرحله دوم حرارت
دوباره جذوه را روی شعله بگذارید تا دوباره کف کند. باز هم قبل از جوش کامل بردارید و در فنجان بریزید.

طرز تهیه لاته و کاپوچینو در خانه

تهیه لاته و کاپوچینو در خانه می‌تواند تجربه‌ای لذت‌بخش باشد و با کمی تمرین می‌توانید طعمی مشابه کافی‌شاپ‌ها را در خانه خود داشته باشید. در اینجا طرز تهیه هر دو نوشیدنی را به‌طور مفصل توضیح می‌دهم:

طرز تهیه لاته در خانه

لاته یک نوشیدنی قهوه‌ای است که از اسپرسو و شیر بخار داده‌شده به‌همراه کمی کف شیر تشکیل می‌شود. این نوشیدنی طعمی ملایم و کرمی دارد.

مواد لازم:

• ۱ شات اسپرسو (۲۴ میلی‌لیتر)
• ۲۰۰ میلی‌لیتر شیر (ترجیحاً شیر پرچرب)
• شکر (اختیاری)

وسایل لازم:

• اسپرسو ساز یا موکاپات
• فوم‌ساز شیر یا کف‌ساز (در صورت نداشتن، می‌توانید از یک شیشه کوچک و یک کتری استفاده کنید)
• فنجان لاته

مراحل تهیه:

نوشیدن لاته
لاته آماده است! در صورت تمایل، می‌توانید به آن شکر یا طعم‌دهنده‌های دیگر اضافه کنید.

تهیه اسپرسو
ابتدا اسپرسو را با دستگاه اسپرسو ساز یا موکاپات تهیه کنید. یک شات اسپرسو برای تهیه یک فنجان لاته کافی است.

بخار دادن شیر
شیر را داخل یک ظرف مقاوم به حرارت بریزید و با استفاده از فوم‌ساز، شیر را بخار دهید تا داغ و کمی کف کند. دمای مناسب شیر برای لاته حدود ۶۵ تا ۷۵ درجه سانتی‌گراد است. اگر فوم‌ساز ندارید، می‌توانید شیر را در یک شیشه بریزید و آن را خوب تکان دهید یا از کتری برای بخار دادن شیر استفاده کنید.

ترکیب اسپرسو و شیر
اسپرسو را داخل فنجان بریزید و سپس شیر بخار داده‌شده را به‌آرامی روی اسپرسو بریزید. برای بهترین نتیجه، ابتدا شیر را به آرامی بریزید و سپس کمی کف شیر را روی آن اضافه کنید.

نکات مهم در انتخاب نوع قهوه و آسیاب آن

در انتخاب نوع قهوه و نحوه آسیاب کردن آن، توجه به چند نکته کلیدی می‌تواند تأثیر زیادی در طعم و کیفیت نوشیدنی نهایی داشته باشد. در ادامه به مهم‌ترین نکات در این زمینه اشاره می‌کنیم:

نوع قهوه: عربیکا یا روبوستا؟

• قهوه عربیکا (Arabica): طعمی ملایم‌تر، اسیدیته بیشتر و عطر دلپذیرتری دارد. معمولاً گران‌تر است و برای لاته، کاپوچینو و قهوه‌های تخصصی توصیه می‌شود.
• قهوه روبوستا (Robusta): طعمی تلخ‌تر، کافئین بالاتر و بدنه قوی‌تری دارد. مناسب برای اسپرسوی پرکافئین یا ترکیب‌های قهوه فوری است.

درجه آسیاب قهوه و روش دم‌آوری

آسیاب قهوه باید متناسب با روش دم‌آوری باشد تا عصاره‌گیری کامل و بدون تلخی انجام شود:

• درشت (Coarse): مناسب برای فرنچ پرس و قهوه‌سازهای سرد (Cold Brew)
• متوسط (Medium): مناسب برای قهوه‌سازهای فیلتری و دریپ (مانند قهوه فرانسه)
• ریز (Fine): مناسب برای موکاپات، اسپرسو و قهوه ترک
• خیلی ریز (Extra Fine): مخصوص قهوه ترک سنتی

آسیاب تازه یا قهوه آماده؟

استفاده از قهوه تازه آسیاب‌شده باعث حفظ عطر و طعم طبیعی دانه می‌شود. اگر امکان آسیاب در خانه دارید، بهتر است دانه‌ی کامل تهیه کرده و پیش از دم‌آوری آسیاب کنید.

رطوبت، دما و نگهداری

قهوه را در ظرف دربسته، دور از نور و رطوبت نگهداری کنید تا طعم آن حفظ شود. بهتر است از بسته‌بندی‌های خلأ استفاده شود.

طرز تهیه آیس کافی (Iced Coffee)

طرز تهیه آیس کافی (Iced Coffee) در خانه بسیار ساده است و یکی از محبوب‌ترین نوشیدنی‌های خنک برای روزهای گرم سال به شمار می‌آید. در ادامه روش تهیه‌ی یک آیس کافی خوش‌طعم و متعادل را مرحله به مرحله توضیح می‌دهیم:

مواد لازم:

• قهوه دم‌کرده (اسپرسو یا قهوه فرانسه): ۱ فنجان
• یخ: به مقدار لازم
• شیر (دلخواه): ۱/۴ تا ۱/۲ فنجان
• شکر یا شیرین‌کننده (دلخواه): به میزان مورد نظر
• طعم‌دهنده (اختیاری): وانیل یا کارامل

طرز تهیه:

1. دم کردن قهوه: ابتدا قهوه را با روش دلخواه (مثل فرنچ پرس، موکاپات یا اسپرسوساز) دم کنید. بهتر است قهوه کمی غلیظ‌تر از حالت معمول باشد تا طعم آن با یخ رقیق نشود.
2. خنک کردن قهوه: اجازه دهید قهوه کمی خنک شود. می‌توانید آن را برای ۱۰ دقیقه در یخچال بگذارید یا به آرامی در دمای محیط سرد کنید.
3. پر کردن لیوان با یخ: لیوان بلندی را با چند تکه یخ پر کنید.
4. اضافه کردن قهوه: قهوه سرد شده را روی یخ‌ها بریزید.
5. شیر و شیرین‌کننده: در صورت دلخواه شیر، شکر یا طعم‌دهنده‌هایی مثل وانیل را اضافه کنید و خوب هم بزنید.

نکته مهم:

اگر می‌خواهید نوشیدنی شما رقیق نشود، می‌توانید از قالب‌های یخ تهیه‌شده با قهوه استفاده کنید.

نکاتی برای تهیه قهوه خوش‌طعم در خانه

برای تهیه قهوه‌ای خوش‌طعم و حرفه‌ای در خانه، رعایت چند نکته ساده اما کلیدی می‌تواند تفاوت چشمگیری در کیفیت نهایی ایجاد کند:

انتخاب دانه قهوه باکیفیت

از دانه‌های تازه‌بو داده شده و با کیفیت استفاده کنید. بهتر است دانه‌ها را از برندهای معتبر یا فروشگاه‌های تخصصی تهیه کنید که تاریخ برشته‌کاری مشخص دارند.

آسیاب تازه و مناسب

آسیاب قهوه درست قبل از دم کردن، طعم و عطر قهوه را حفظ می‌کند. همچنین نوع آسیاب باید با روش دم‌آوری متناسب باشد. مثلاً برای فرنچ پرس، آسیاب درشت و برای اسپرسو، آسیاب ریز لازم است.

نسبت دقیق قهوه به آب

استفاده از میزان درست قهوه نسبت به آب تأثیر زیادی در طعم دارد. نسبت استاندارد معمولاً ۱:۱۵ است (۱ گرم قهوه برای ۱۵ میلی‌لیتر آب)، ولی بسته به سلیقه شخصی قابل تنظیم است.

دمای آب مناسب

دمای ایده‌آل برای دم کردن قهوه بین ۹۰ تا ۹۶ درجه سانتی‌گراد است. اگر آب خیلی داغ باشد، قهوه تلخ می‌شود و اگر خیلی ولرم باشد، طعم آن کم‌رنگ خواهد بود.

تمیز بودن وسایل تهیه قهوه

وسایلی مثل فرنچ پرس، موکاپات یا دستگاه اسپرسوساز باید کاملاً تمیز باشند. باقی‌مانده‌های روغنی قهوه باعث تغییر طعم می‌شوند.

استفاده از آب با کیفیت

طعم آب روی طعم نهایی قهوه اثر دارد. اگر آب شهری طعم کلر یا ناخالصی دارد، بهتر است از آب تصفیه‌شده یا معدنی استفاده شود.

امتحان و تجربه

در نهایت، تهیه قهوه خوش‌طعم نیاز به آزمون و خطا دارد. میزان قهوه، زمان دم‌آوری، نوع دانه و روش تهیه را طبق ذائقه خود تنظیم کنید.

---

سؤالات متداول

۱. برای تهیه قهوه خوب در خانه حتماً باید دستگاه حرفه‌ای داشته باشیم؟

خیر. با ابزارهای ساده‌ای مثل موکاپات، فرنچ پرس یا حتی یک قهوه‌جوش معمولی هم می‌توان قهوه‌ای خوش‌طعم درست کرد. مهم‌تر از ابزار، کیفیت مواد اولیه و رعایت نسبت‌ها و زمان است.

۲. تفاوت اسپرسو با قهوه فرانسه و قهوه ترک چیست؟

اسپرسو قهوه‌ای غلیظ با فشار زیاد تهیه می‌شود، قهوه فرانسه با روش فیلتری و با بافتی سبک‌تر، و قهوه ترک روی شعله ملایم با آسیاب بسیار ریز تهیه می‌شود و ته‌نشین دارد.

۳. از چه نوع آسیاب قهوه برای هر روش باید استفاده کرد؟

• اسپرسو: آسیاب ریز
• قهوه ترک: بسیار ریز (شبیه پودر)
• فرنچ پرس: آسیاب درشت
• موکاپات: آسیاب متوسط رو به ریز

۴. آیا می‌توان از قهوه آماده یا فوری استفاده کرد؟

بله، اما طعم و کیفیت آن با قهوه دم‌شده با دانه آسیاب‌شده قابل مقایسه نیست. قهوه فوری برای سرعت بالا مناسب است ولی عطر و عمق طعم کمتری دارد.

۵. چطور بفهمیم که آسیاب قهوه درست است؟

اگر قهوه شما خیلی تلخ یا خیلی رقیق است، احتمالاً میزان آسیاب یا زمان دم‌آوری مناسب نبوده. بهترین راه، آزمون و تنظیم تدریجی آسیاب با توجه به روش تهیه و ذائقه شماست.
اگر بدنبال محصولات آرایشی با کیفیت و اصالت هستید حتما از ام اچ فور دیدن کنید.